"Sommige mensen denken dat moreel gedrag met Mozes' stenen tafelen uit de hemel kwam vallen. Thans weten wij dat de Tien Geboden door natuurlijke selectie in de evolutie tevoorschijn zijn gekomen. In evolutionair denken is de waarde van moreel gedrag de bijdrage die het levert tot het overleven van het individu, de soort, de samenleving, het hele leven op aarde."
"(...) In zijn recentste boek, 'Primates and Philosophers – How Morality Evolved', vertelt Frans de Waal hoe twee chimpansees dezelfde taak moeten doen. De een krijgt daarvoor een pinda en de ander, wat ze veel liever hebben, een druif. Al spoedig blijkt dat degene die de pinda krijgt, het niet eerlijk vindt en werk weigert.
In een ander experiment moeten twee apen een zwaar voorwerp naar zich toe trekken om eten te bemachtigen. Iedere aap voor zich lukt dat niet, maar in goede harmonie wel. Het is uiterst vermakelijk te zien hoe dat gebeurt, en als de ene aap geen honger meer heeft, moedigt de ander hem aan te helpen, zodat het eten toch weer beschikbaar komt, en ook dit lukt. In een minder vriendelijk experiment worden twee dieren naast elkaar in kooien geplaatst en krijgt de ene een elektrische schok telkens als de andere gaat eten. Dat wil die ander kennelijk niet op zijn geweten hebben, en die begint te vasten.
In zijn boek concludeert Frans de Waal dat apen de belangrijkste kenmerken bezitten van moreel gedrag: 1. empathie en altruĂŻsme; 2. rechtvaardigheid en gemeenschapsgevoel. Daarmee zijn het geweten, de ethiek en de moraal niet langer het primaat van filosofen en theologen." Fragment uit de 'Brief aan Darwin' van natuurkundige Frans W. Saris (de Volkskrant van 27 juni 2009).
Van het door Saris genoemde boek van Frans de Waal bestaat ook een Nederlandstalige editie: 'Apen en denkers', uitgegeven bij Contact.
Reacties (1)
1. Geschreven door Johan, op 21-07-2009 13:18 De Nederlandse uitgave heet "De aap en de filosoof". Binnenkort is er weer een Tinbergenlezing (de combinatie Frans de Waal - Frans Saris vloeit voort uit deze lezing): http://www.tinbergenlezing.nl/, wederom in het kader van evolutie en moraal.
Reageer
Wees aardig voor elkaar of je reactie wordt verwijderd!
Archief 
Reacties (1)